Filippinad

Vikipedii
Hüpähtada: navigacii, Ecind
Filippinoiden Tazovaldkund
Republika ng Pilipinas (tagal.)
Republic of the Philippines (angl.)
 Flag
Flag of the Philippines.svg
 Valdkundznam
Coat of arms of the Philippines.svg
Pälidn Manil
Eläjiden lugu (2014) 107 668 231[1] ristitud
Pind 299 764 km²
Filippinoiden TazovaldkundRepublika ng Pilipinas (tagal.)Republic of the Philippines (angl.)
Kel' filippinoiden, anglijan
Valdkundan pämez' Rodrigo Roa Duterte
Päministr Leni Robredo
Religii hristanuskond
Valüt filippinoiden peso (PHP) (₱)
Internet-domen .ph
Telefonkod +63
Aigvö UTC+8

Filippinad, oficialine valdkundan nimi om Filippinoiden Tazovaldkund (tagal.: Republika ng Pilipinas, angl. Republic of the Philippines) om sar'hine valdkund Suvipäivnouzmpol'žes Azijas. Sen pälidn om Manil.

Istorii[redaktiruida | redaktiruida purde]

Vl 1946 heinkun 4. päiväl Filippinad saiba ripmatomut AÜV:oišpäi.

Nügüdläine Konstitucii tuli väghe vl 1987 uhokun 2. päiväl.

Geografijan andmused[redaktiruida | redaktiruida purde]

Filippinoiden reljefan kart.

Filippinad ottas Filippinoiden sarid, niid om enamba 7100, läz 2 tuhad sarid oma elänzoittud. Sared sijadase Vjetmanaspäi päivnouzmpolehe. Sariden päivlaskmaižed randad lainištab Tünen valdmeren Kitain suvimeri, pohjoižed randad — Baši-sal'm (sen kal't om Kitain Taivan'-sar'), päivnouzmaižed randad — Filippinoiden meri, suvirandad — Sulavesin meri, suvipäivlaskmaižed randad — Sulumeri. Randanpird om 36,3 tuhad kilometrad.

Kaikiš korktemb čokkoim om Apo-vulkan Mindanao-sarel, 2954 m valdmeren pindan päl.

Londuseližed pävarad oma kivivoi, metallad (kuld, hobed, vas'k, nikel', kobal't); toižed varad — mec, keitandsol.

Politine sistem[redaktiruida | redaktiruida purde]

Malakanjang-pert'kulu (tagal. Palacyo ng Malakanyang) om valdkundan prezidentan radsija.

Filippinad oma unitarine konstitucine prezidentine tazovaldkund. Valdkundan pämez' om prezident. Varaprezident om kahtenz' surtte person valdkundas. Kaik rahvaz änestab heid da valičeb kudeks vodeks. Vspäi 1986 ei ole päministran radnikust valdkundas.

Parlament om kaks'kodine Kongress. Üläkodi om Filippinoiden Senat (filipp.: Senado ng Pilipinas vai Mataas na Kapulungan ng Pilipinas) 24 ühtnijanke 6 vodeks, heiden pol' valičese kaikuččes koumes vodes, enamba kahted strokud ei sa. Alakodi om Filippinoiden Ezitajiden Kodi (filipp.: Kongreso ng Pilipinas) 292 deputatanke, heiden valdatusiden strok om 3 vot, enamba koumed strokud ei sa.

Valdkundan järgenduseližed pävaličendad oliba vl 2016 semendkun 9. päiväl. Rodrigo Roa Duterte tegihe prezidentaks (Davao-lidnan enzne pämez', sai 39%), Leni Robredo — varaprezidentaks (35,1% änid oli necen naižen poles). Molembad tuliba radho vs 2016 kezakun 30. päiväspäi. Mugažo valitihe möst Senatan pol't i kaik Ezitajiden Kodin ühtnijoid.

Administrativiž-territorialine jagand[redaktiruida | redaktiruida purde]

   Kacu kirjutuz: Filippinoiden administrativiž-territorialine jagand.

Filippinad jagase 80 agjaha (provincijha, tagal.: lalawigan / probinsya). Agjad alajagase municipaližihe ühtnikoihe da ühtnetud lidnoihe.

Agjoid ühtenzoittas 17 statistižhe regionha, regionid — koumhe sariden joukhu: Luson, Visajad da Mindanao.

Eläjad[redaktiruida | redaktiruida purde]

Filippinoil elädas filippinalaižed.

Filippinoiden lidnad-millionerad (2007[2]): Keson Siti, Manil, Kalookan, Davao. Vl 2009 kaik oli 138 lidnad valdkundas.

Ižanduz[redaktiruida | redaktiruida purde]

Vl 2012 päeksport valdkundaspäi oli digitaližed mikroshemad (40%), elektromašiništ da elektropalad (läz 20%), kompjuterad (7%); toine eksport — bananad, kuld, nikel', sobad.

Homaičendad[redaktiruida | redaktiruida purde]

  1. Filippinoiden ristitišton endustuz vl 2014 heinkus. — Mail'man faktoiden kirj (Cia.gov). (angl.)
  2. Population and Annual Growth Rates by Region, Province, and City/Municipality: 1995, 2000, 2007. — National Statistics Office (census.gov.ph). (angl.)

Irdkosketused[redaktiruida | redaktiruida purde]


Azijan valdkundad
Azijan valdkundad
Afganistan | Araban Ühtenzoittud Emiratad (AÜE) | Armenii | Azerbaidžan1 | Bahrein | Bangladeš | Brunei | Butan | Egipt2 | Filippinad | Gruzii1 | Indii | Indonezii3 | Iordanii | Irak | Iran | Izrail' | Japonii | Jemen2 | Kambodž | Kazahstan1 | Katar | Kipr1 | Kirgizstan | Kitai | Korejan Rahvahaliž-Demokratine Tazovaldkund | Korejan Tazovaldkund | Kuveit | Laos | Livan | Malaizii | Mal'divan Sared | Mjanmar | Mongolii | Nepal | Oman | Pakistan | Päivnouzmaine Timor | Saudan Arabii | Singapur | Sirii | Šrilank | Tadžikistan | Tailand | Turkanma1 | Turkmenistan | Uzbekistan | Venäma1 | Vjetnam

1 Om Evropas mugažo. 2 Om Afrikas mugažo. 3 Om Valdmerimaiš mugažo.