Tigr
| Tigr | ||||||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
 Amuran tigr Detroitan zooparkas, vn 2008 keväz'ku | ||||||||||||||
| Tedoklassifikacii | ||||||||||||||
|
||||||||||||||
| Latinankel'ne nimi | ||||||||||||||
| Panthera tigris (Linnaeus, 1758) | ||||||||||||||
| Areal | ||||||||||||||
 | ||||||||||||||
|
Tigr (latin.: Panthera tigris) om kažinvuiččiden (vai kažiden) sugukundan lihansöi (Carnivora) imetaiživat. Kaik mectigrad eliba i elädas Azijas.
«Tigr»-sana sündui amuižgrekan kelen τίγρις-sanaspäi, kudamb sündui amuižpersijan kelen *tigri-sanaspäi vanhanke «*taig»-tüvenke, znamoičeb «terav, hered». Erik erigoiči toižiš panteroišpäi läz kaht mln vozid tagaz nügüdläižen Pohjoižen Kitain territorijal.
Kaik 4..6,5 tuhad eričuid elädas mail'mas, bengaližed tigrad ottas kaht videndest. Tigr, jaguar (Panthera onca), lev (Panthera leo) da leopard (Panthera pardus) sätas Panteroiden heimod. Tigran mectuz om kel'tud kaikes mail'mas.
Ümbrikirjutand
[vajehta | vajehtada lähtetekst]Tigr om kaikiš suremb i jüžmakomb meckažiden keskes. Živatan erazvuiččed populäcijad erinedas lujas täuz'kaznuden hibjan surudel i vedusel, kontinentaližed oma suremb mi sar'hižed. Kaikiš surembad oma bengaline i Amuran tigrad, niiden ižačud kazdas 2,3..2,5 metrhasai, erasti 2,6..2,9 metrhasai pitte händata, vedadas 250 kilogrammhasai, erasti 300..350 kg. Kazv sägus oleleb 115 santimetrhasai.
Živatan pä om kehker, mod andase edehepäi znamasižikš, oc om pöng. Pämall' om massivine, čoklud sijadasoiš levedas. Korvad oma pened kehkerzoittud. Sil'miden näguižed om kehkrad, niiden mujuhel'pked oma pakuižed. Hibj om massivine, pidenzoittud, lihav da notked. Sen ezipala om šingotadud lujemb mi tagapala, ougiden korktuz om suremb mi ristlun. Händ om pit'k, sen karv kazvab tazomäraižikš. Viž sor'med om joga ezikäbälal, nellin om tagaižil, kaik künded voidas heittas südäimehe.
Alaerikod
[vajehta | vajehtada lähtetekst]Tetas üks'toštkümne alaerikod: kuz' alaerikod om kaičenus 21. voz'sadan augotišel, koume kadoiba ristitun tagut, kaks' oma kividunuded živatad.
Eläbad
[vajehta | vajehtada lähtetekst]- Panthera tigris altaica — Amuran tigr
- Panthera tigris tigris — Bengaline tigr
- Panthera tigris corbetti — Indokitain tigr
- Panthera tigris jacksoni — Malajine tigr
- Panthera tigris sumatrae — Sumatran tigr
- Panthera tigris amoyensis — Kitajine tigr
Kadonuded ristitun tagut
[vajehta | vajehtada lähtetekst]- †Panthera tigris balica — Balin tigr (jäl'gmäine om amptud vl 1937)
- †Panthera tigris virgata — Kavkazantagaine tigr (jäl'gmäine om amptud vl 1970)
- †Panthera tigris sondaica — Javan tigr (mecatihe 1980-nzihe vozihesai)
Kividunuded
[vajehta | vajehtada lähtetekst]- †Panthera tigris acutidens (eli 65..460 tuhad vozid tagaz)
- †Panthera tigris trinilensis — Triniline tigr (oli olmas 50 tuhad .. 1,6 mln vozid tagaz)
Homaičendad
[vajehta | vajehtada lähtetekst] |
Tigr Vikiaitas |
 |
Nece kirjutuz om vaiše ezitegez. Tö voit abutada meile, ku kohendat sidä da ližadat sihe. |