Harag

Harag
Harag
Tedoklassifikacii
Valdkund: Živatad Tip: Sel'gjäntkeižed (Chordata) Klass: Lindud (Aves) Heimkund: Pasklindunvuiččed (Passeriformes) Sugukund: Kroikoinvuiččed (Corvidae) Heim: Harag (heim) (Pica) Erik: Harag
Latinankel'ne nimi
Pica pica (Linnaeus, 1758)
Areal
Haragan 11 alaerikon leviganduz: Pica p. pica, P. p. fennorum, P. p. asirensis, P. p. bactriana, P. p. bottanensis, P. p. hemileucoptera, P. p. kamtschatica, P. p. leucoptera, P. p. mauritanica, P. p. melanotos, P. p. serica.
Sistematik Vikierikoiš Kuvad Vikiaitas ITIS 179720 NCBI 34924

Haragan Pica pica pica-alaerikon munad, Francii, 1923

Harag (latin.: Pica pica), mugažo Järgeline harag vai Evrazijalaine harag, om levitadud evrazijalaine lind. Mülütadas Kroikoinvuiččed-sugukundha, sen Harag-heimon üks' koumes erikospäi.

Ümbrikirjutand

Eläb Evrazijas i Afrikan pohjoižes, venon i subtropižen voiš, om kezalinduks Skandinavijas. Eländtahod oma mecan sarikod, puištod, sadud, sijadasoiš läz ristitud pertištod paksus. Haragad ei navedigoi tihedad mecad.

Ižačun i emäčun irdpol'ne nägu om ühtejitte, no ižačun keskmäine veduz (233 g) om enamba mi emäčun (203 grammad). Haragan hibjan piduz oleleb 51 sm händanke, händ om pidemb mi hibj, suugiden maihutuzkeskust sase ühesakümnehe santimetrhasai. Höunhišt om mustvauged. Lendand om lainhenvuitte planirui. Kačatadas besedoites toine toiženke vai ku homaičiba grazijad varust. Pajatadas hilläšti vedatamha partnöran tarkust.

Äikerdoičend

Elädas paroil. Valitas partnörad elon ezmäižel vodel, kandustaškatas kahtendel vodel, pezoiteldas koumandel vodel. Tehtas severz'-se šurunvuiččid pezoid kuiviš raguzišpäi, lapttulendanke, no munind om vaiše ühtes pezas. Emäč munib viž..kahesa munad sulakus, sen jäl'ghe haudub niid 17..18 päivest.

Elonmaht

Lind sirdase madme hüpkil paksumba kaiked, no voib kävuda-ki harakterizujad Kroikoinvuiččid kävelendal. Harag vajehtab ištundoid puiden kronas mahtavas lujas.

Harag om üks'jäižeks linduks, kudamb voib tundištada ičtaze zerklos, aran erineden, ara el'gendab ičeze kuvastust toižeks araks

Haragan holdui kačatuz, kudamb löuzi mecnikad mecas, linneb vasthaottud ei vaiše toižil linduil, no händikahal-ki, bural kondjal i toižil živatoil

Haragha sidodud vepsän muštatišed da ozoitesed

Muštatišed

• Oza om ku haragan peza. (ei ole kaikenaigaine)
• Ozaiteled haragole, a painad varišale.
• Saupta su, a se harag suhu lendab.

Ozoitez

• Must, kut nogi, vauged, kut lumi, hüppib, kut bes, pajatab, kut pap'. (harag)

Haragha sidodud vepsän tärtused

• Haraganpašoi — navedii hohotada naine.
• Haragansu — avoinsu.

Kacu mugažo

• Haragaine
• Haraganhäč
• Haraganpašoi
• Sitharag