Kel'
Kel' om londuseline vai ratud koverikaz znamsistem, kudamb korreliruib el'gendusen südäiolendad tipiženke kirjutamiženke da/vai virkmiženke.
Kelen toižendad
[vajehta | vajehtada lähtetekst]Erištadas znamsistemiden keskes neniden keliden gruppid[1]:
- ristitližed keled, sidä kesken etnižed, kontaktižed (pidžinad, ned ei olgoi kodikelikš), planiruidud keled, žestkeled. Kaik tetas läz 10 tuhad ristitun kelid mail'mas;
- programiruindan keled (oz., Algol, SQL, Python);
- živatoiden keled;
- toižed keled (oz., teznamoiden kel', änikoiden kel').
Kirjankel' sündui paginkelespäi. Kelentedo tedoidab keliden aspektoid. Kelen filosofii kacleb kel'he i «kel'»-tärtushe sidodud ristitkundan teoretižid problemoid.
Kelen funkcijad
[vajehta | vajehtada lähtetekst]Kelen koume päfunkcijad:
- kommunikativine (besedoičend) — kelen kävutand oigendamha informacijad muite, kut se om;
- kognitivine (gnoseologine) — informacijan kogodamine, kaičend, ümbriradmine da oigendamine;
- akkumulätivine — tedoiden kogodamine da kaičend.
Kelen augotižlibund da šingotez
[vajehta | vajehtada lähtetekst]Ristitun kelen hillän šingotesen teorijan polenpidajad tehtas aigaližen šingotesen analogijoid živatoiden kommunikacijanke (oz., primatoiden). Avstralopitekoiden kommunikacijan sistem om surita erinendoita ristitunvuiččiden oblezjanoiden sisteman rindataden. Nügüd'aigaižen forman kel' sündui üläpaleolitas — ei amuižemb mi sada tuhad vozid tagaz.
Tedomehed taritas kaks' koncepcijad keliden erigoičendan täht: kaik keled oma ühthiženke augotižlibundanke (monogenez) i libuiba divergencijoiden čepiižil ezimirun kelespäi; vai kelen sündundan severz'-se ripmatomid tahondoid oli eziauguižešti (poligenez). «Mail'man etimologijoiden» olend sanub ezmäižen versijan polhe, ned oma vaihiden tüvikš, kudambid el'getas ühthižikš kaikiden kel'kundoiden täht.
Ku keliden ühtmuz čihozi videspäi kümnehesai tuhad vozid tagaz vai sen möhemba, ka kelentedomehed voidas panda keliden heimolaižust i ühtištada niid kel'kundoikš. Erased-se tedoidajad napridas märhapanda keliden edahaižembad-ki heimolaižust.
Kel'he sidodud vepsän muštatišed
[vajehta | vajehtada lähtetekst]
- Ičeiž kel't ed unohta.
- Ičemoi kel't ei ole parembad.
- Keleta ei sa pagišta.
- Kel't ei ole jüged kandišta.
Homaičendad
[vajehta | vajehtada lähtetekst]- ↑ Kuznecov S. N. Краткий словарь интерлингвистических терминов (Interlingvistižiden terminoiden lühüd vajehnik) // Проблемы международного вспомогательного языка (Rahvahidenkeskeižen abukelen problemad). — M.: Nauka, 1991. — 263 lp. — Lpp. 186, 193−194, 201−202. (ven.) ISBN 5-02-016810-6.
| Kel' Vikiaitas |
| Nece kirjutuz om vaiše ezitegez. Tö voit abutada meile, ku kohendat sidä da ližadat sihe. |
