Mine sisu juurde

Jäkondi

Vikipedii-späi
Jäkondi
Jäkondi
Jäkondjad toratas väten Gudzonan lahten randal, Čerčill-lidn, Manitob, Kanad
Tedoklassifikacii
Valdkund: Živatad
Tip: Sel'gjäntkeižed (Chordata)
Klass: Imetaiživatad (Mammalia)
Heimkund: Lihansöjad (Carnivora)
Sugukund: Kondjanvuiččed (Ursidae)
Heim: Kondjad (Ursus)
Erik: Jäkondi
Latinankel'ne nimi
Ursus maritimus (Phipps, 1774)
Areal
Image


Sistematik
Vikierikoiš


Kuvad
Vikiaitas

ITIS 180542
NCBI 29073
Jäkondjiden ižačuiden vändborcuind, Čerčill-lidnut, Manitob-provincii, Kanad, 10. kül'mku 1999. Borcuind om tarbhaine kondjiden socialižes elos, sen aigan hibjoiden kontakt om, no živatad ei satata toine tošt. Videon hätkeližuz om 39 sekundad

Jäkondi (latin.: Ursus maritimus «merikondi») om Kondjanvuiččed-sugukundan (Ursidae) kondjiden heimon lihansöi (Carnivora) imetaiživat, buran kondjan lähembaine erik.

Eläb Arktikas, mecadab meriživatoid sen Jävaldmeren merijälautikoišpäi. Živat kaičese kaikes mirus, negativižed faktoras grazdäs lugumärale. Hänen mectuz ristitun polespäi om kel'tud Venämas, kvotiruiše Kanadas i AÜV:oiden Aläskas. Čukotkan populäcii om kaikiš suremb mirus.

Leviganduz sase 88° levedust pohjoižes. Njufaundlend, Labrador i Islandii oma levigandmižavaruden suviröunaks. Kontinental jäkondi eläb arktižiš rahvahatomiš maiš tundran zonhasai. Ujujil jälautikoil jäkondjad tuldas Kamčatkan päivnouzmaižen randišton keskhe, Ohotskan meren randha i Kuriloihe, ličtas kontinentan südäimehe jogidme: oz., 320 kilometrhasai Pečoras i 500 km Jeniseiš. Živatoiden kaivandusiden pen' lugumär om löutud Evropan erasiš-se maiš (Sur' Britanii, Ročinma, Danii, Norvegii).

Jäkondjan i buran kondjan erikod erištuiba ühthižes ezitataspäi 338..934 tuhad vozid tagaz (600 tuhad vozid keskmaras). Erikoiden gibridizacii tegihe 100..120 tuhad vozid tagaz, segoitadud poigaižed oma voimusižed tähäsai. No erikoiden eländtahondad, metabolizm, morfologii, socialine ičtazvedand i sönd oma erižed, bur kondi ei voi eläda jäkondjan sijas i vastkarin.

Ümbrikirjutand

[vajehta | vajehtada lähtetekst]

Jäkondi om kuivman kahtenz' surtte lihansöi živat, harjoikahan krokodilan (Crocodylus porosus) jal'ghe. Veduz voib sadas 800 kilogrammhasai. Kaikiš surembad živatad elädas Beringan meres (Čukotk), kaikiš henombad oma Špicbergenal.

Karv om mujutoi, nägub vauktaks. Nahk om must. Pit'k kagl i lapak pä oma erižpirdad kondjiden keskes.

    Nece kirjutuz om vaiše ezitegez. Tö voit abutada meile, ku kohendat sidä da ližadat sihe.