Mine sisu juurde

Orhus

Vikipedii-späi
Orhus
Aarhus
Lidnanznam
Valdkund Danii
Eläjiden lugu (2022) 285,273 ristitud
Pind 98,4 km²
Orhus Aarhus
Pämez' Jakob Bundsgaard
(eloku 2011—,
Jacob Bundsgaard)
Telefonkod +45−8
Aigvö tal'vel UTC+1,
kezal UTC+2


Orhus (dan.: Aarhus [ˈɒːˌhuˀs], vll 1948−2010 kirjutihe Århus) om lidn Danijan keskuzpalas. Se om valdkundan kahtenz' lidn eläjiden lugun mödhe, mülüb Keskjutlandii-agjaha. Om Orhus-kommunan administrativižeks keskuseks.

Eländpunkt mainitase ezmäižen kerdan vl 948. Nimitihe jogen mödhe (dan.: Aarhus Å), lidn seižub sen sun randoil. Šingotihe katoližeks keskuseks 10.-13. voz'sadoil, no tuli lanktushe, i 14. voz'sadan mustmor pall'asti lidnad. Ižandusen korged aig tuli 19. voz'sadal raudten sauvondan jäl'ghe.

Orhus šingotase masinansauvomižel (Danfoss-kompanijan tegim), himižel sarakol, tekstiližel tegimištol, söndtavaroiden pästandan edheotandoil. Järedan Arla Foods-maidkompanijan päfater sijadase lidnas. Torguindan keskuz, raudtesol'm. Valdkundan kahtenz' znamasine meriport radab siš.

Geografijan andmused

[vajehta | vajehtada lähtetekst]

Lidn sijadase agjan i Jutlandii-pol'saren päivnouzmas, Orhus-Bugt-merikaran randal, 0..105 m korktusil, kuz' metrad ü.m.t. keskmäižel korktusel.

Klimat om ven valdmeren. Voden keskmäine lämuz om +9,8 C°, kezakun-elokun +16..+18 C°, tal'vkun-uhokun +2..+4 C°. Paneb sadegid 722 mm vodes, enamba sügüz'kus-kül'mkus (72..80 mm kus), vähemba uhokus (41 mm) i sulakus (42 mm).

Kundan pind om 468,87 km².

Vl 2009 lidnan ristitišt oli 239 865 eläjad. Kaikiš suremb ristitišt om nügüd'. Kaiken kundan ristitišt om 355 238 eläjad (2022), agjan nelländez.

Orhusan universitet[1] (dan.: Aarhus Universitet) radab lidnas vspäi 1928. Kaik om 27 departamentad universitetan videl fakul'tetal, 32 tuhad üläopenikoid (2021), 15 tedoiduzkeskust, nell' muzejad, observatorii, Orhusan botanižed sadud.

  1. Orhusan universitetan päine sait (au.dk) (dan.) i sen rahvahidenkeskeine sait (international.au.dk). (angl.)