Tijaižed

Tijaižed
Parus major-erikon tijaine
Tedoklassifikacii
Valdkund: Živatad Tip: Sel'gjäntkeižed (Chordata) Klass: Lindud (Aves) Heimkund: Pasklindunvuiččed (Passeriformes) Sugukund: Tijaižed
Latinankel'ne nimi
Paridae (Vigors, 1825)
Areal
Sistematik Vikierikoiš Kuvad Vikiaitas ITIS 178697 NCBI 9153

Parus major-tijaižen kida, Suomenma

Tijaižed (latin.: Paridae) om pajolinduiden sugukund. Oma levitadud Pohjoižes mapoliškos i Afrikas päiči Saharas.

Ümbrikirjutand

Terav lühüd n'ok i pän kontrasturui muju (erasti hahlakaz) erištadas linduid. Harakterižiden heimoiden erikon lindun hibj oleleb 10..16 sm pitte i 7..29 g vedutte.

Sötlesoiš semnil, pähkmil, gavedil, kerthuzil. Lindud pezoitelesoiš onziš tobjimalaz. Munimes oleleb 3..13 vauktad munad rusttoidenke läipidenke, ühten kezan tehtas kaks'-koume munint.

Elonlad

Tijaižed oma aktivižed judukahad kundaližed lindud. Kontaktiruidas kidoil-heikoil i pajoil. Adaptiruišoiš hüvin londusen erazvuiččiš arvoimižiš. Äjad erikod elädas ristitun pertiden ümbrištos, saduiš i puištoiš. Sügüzel da tal'vel kalaitas joukuil, ned kogotas tijaižen severziš-se erikoišpäi, Pasklindunvuiččed-heimkundan toižiden sugukundoiden erikoišpäi, i tikoišpäi. Pakaiždöil ličtas lumen alle puiden i penzhiden jurenno, vai ödudas onziš da toižiš peitsijiš.

Klassifikacii

Kaik om 63 erikod sugukundas, ühtetas niid nell'toštkümneks heimoks:

• Baeolophus (viž erikod, ende mülütihe Parus-heimho)
• Cephalopyrus (üks'jäiženke erikonke)
• Cyanistes (koume erikod, ende mülütihe Parus-heimho)
• Lophophanes — Käbedkubuižed (kaks' erikod, ende mülütihe Parus-heimho)
• Machlolophus (viž erikod, edel 2013. vot mülütihe Parus-heimho)
• Melaniparus — Mustad tijaižed (vižtoštkümne erikod, edel 2013. vot mülütihe Parus-heimho)
• Melanochlora — Kuldhahlakahad tijaižed (üks'jäine erik)
• Pardaliparus — Läipoikahad tijaižed (koume erikod)
• Parus — Todesižed tijaižed (koume erikod)
• Periparus (koume erikod, edel 2013. vot mülütihe Parus-heimho)
• Poecile (vižtoštkümne erikod)
• Pseudopodoces (üks'jäiženke erikonke)
• Sittiparus — Vauvazocad tijaižed (viž erikod, ende mülütihe Parus-heimho)
• Sylviparus (üks'jäiženke erikonke)

Nened tijaižed oma erigoittud sugukundoikš kacmata nimitushe: pit'khändaižed tijaižed (Aegithalidae), sangednökuižed tijaižed (Paradoxornithidae) i habinoikahad tijaižed (Panuridae üks'jäiženke Panurus biarmicus-erikonke).