Pl'zen'
| Lidnanznam | Flag |
| Valdkund | Čehanma |
| Eläjiden lugu (2025) | 187,928 ristitud |
| Pind | 137,67 km² |
| Pämez' | Roman Zažicki (reduku 2022—, Roman Zarzycký) |
| Telefonkod | +420−37 |
| Avtokod | P |
| Aigvö | tal'vel UTC+1, kezal UTC+2 |

Pl'zen' (čeh.: Plzeň [ˈpl̩zɛɲ], saks.: Pilsen [ˈpɪlz(ə)n̩]) om Čehanman nellänz' surtte lidn eläjiden lugun mödhe. Se om Pl'zenin randan administrativižeks keskuseks da palaks, om znamasižeks raudtesol'meks (viden jonon ristikoičend).
Istorii
[vajehta | vajehtada lähtetekst]Eländpunktan aluz om pandud vl 976 kuti lidnuz-zamk. Čehanman Vaclav II-kunigaz andoi sille lidnan oiktusid vodel 1295, nügüd' se om Stari-Pl'zenec-lidn. Läz 1295. vot se-žo kunigaz pani Pl'zenin alust kümnes kilometras vanhas lidnaspäi. Vl 1859 Škoda-kompanijan aluz om pandud neche lidnha.
Pl'zen' šingotase mašiništonsauvomižen edheotandoil (avtoinstrument, gidravližed pressad, pol'vekahad värtmuded, mašiništ sömtegimišton täht), elektromašiništon tehmižel (kondicionerad), järedal oludentegimel mail'man tetabanke Pilsner-torguindmarkanke i fernetan (liköran heinil) pästandal.
Geografijan andmused
[vajehta | vajehtada lähtetekst]
Lidn sijadase randan keskuzpalan pohjoižpäivnouzmas, 293..452 m korktusil, 322 m ü.m.t. keskmäižel korktusel, nellän jogen ühthejoksmusen sijas: Mže, Radbuz (čeh. Radbuza), Uglav (čeh. Úhlava), Uslav (čeh. Úslava). Berounk-jogi lähteb (čeh.: Berounka, Vltavan kaikiš znamasižemb hura ližajogi).
Matkad Praghasai om ühesakümne kilometrad pohjoižpäivnouzmha.
Tobmuz
[vajehta | vajehtada lähtetekst]
Pl'zen' jagase kümneks nimitadud i nomeruidud (Pl'zen' 1..10) rajonaks, ned alajagasoiš 25 nimitadud territorijaks.
Lidnan tobmuden pämez' om primator (čeh.: primátor města Plzeň). Hän om lidnan suiman (Rada města Plzně) pämehen. Valičendad sihe oleldas kerdan nelläs vodes. Edeližed lidnan pämehed oma Pavel Šindelarž (Pavel Šindelář, vn 2022 viluku-reduku), Martin Baha (Martin Baxa, reduku 2010 — kül'mku 2014, kül'mku 2018 — viluku 2022), Marin Zrzavecki (Martin Zrzavecký, kül'mku 2014 — kül'mku 2018).
Eläjad
[vajehta | vajehtada lähtetekst]Vn 2011 Čehanman rahvahanlugemižen mödhe lidnan eläjiden lugu oli 170,322 ristitud, vn 2021 — 174,007 ristitud. Kaik 170,548 eläjad oli lidnas vl 2017. Kaikiš suremb lidnan ristitišt oli 175,229 eläjad vl 1986 i om nügüd'. Kaik 308,707 ristitud elädas ezilidnoidenke 1323 km² pindal (2019, 108 municipalitetad), randan ristitišton pol'.
Rahvahad (2017): čehalaižed — 69,6 %, slovakalaižed — 1,8 %, ukrainalaižed — 1,2 %, vjetnamalaižed — 0,6 %, toižed rahvahad i rahvahuden ozutandata — 26,8 %.
Tetabad sündnuded da elänuded
[vajehta | vajehtada lähtetekst]- Karel Gott (1939–2019) — čehalaine pajatai.
Irdkosketused
[vajehta | vajehtada lähtetekst]- Lidnan oficialine sait (plzen.eu). (čeh.) (angl.) (saks.)
| Pl'zen' Vikiaitas |
