Namibii

Vikipedii
Hüpähtada: navigacii, Ecind
Namibijan Tazovaldkund
Republic of Namibia
 Flag
Flag of Namibia.svg
 Valdkundznam
Coat of arms of Namibia.svg
Pälidn Vindhuk
Eläjiden lugu (2013) 2,358,163[1] ristitud
Pind 825,435 km²
Namibijan TazovaldkundRepublic of Namibia
Kel' anglijan
Valdkundan pämez' Hifikepunje Pohamba
Päministr Hage Geingob
Religii hristanuskond
Valüt namibijan dollar (NAD)
Internet-domen .na
Telefonkod +264
Aigvö tal'vel UTC+1
kezal UTC+2

Namibii, oficialižikš Namibijan Tazovaldkund (angl. Republic of Namibia; edel 1968 vot sen sijas oli Suvipäivlaskmpol'ne Afrik), om valdkund Suviafrikas. Sen pälidn da kaikiš suremb lidn om Vindhuk. Vn. 1990 keväz'kun 21. päivän Namibii sai ripmatomut Suviafrikan Tazovaldkundaspäi.

Geografijan andmused[redaktiruida | redigeeri lähteteksti]

Namibii om röunoiš Angolan (röunan piduz — 1376 km) da Zambijanke (233 km) pohjoižes, Botsvananke päivnouzmas (1360 km), Suviafrikan Tazovaldkundanke suvipäivnouzmas da suves (855 km). Zimbabven röunan čokkoimhesai (Zambijan da Botsvanan röunadme) om vaiše 200 metrad. Man päivlaskmaižed randad lainištab Atlantine valdmeri. Randpird om 1572 kilometrad.

Namibijan man keskuses om mägitazangišt. Sen da valdkundan kaikiš korktemb čokkoim om Brandberg (Königštain)-mägi, 2606 m meren pindan päl. Namib-rahvahatoi ma levigandeb keskuzplaton päivlaskmha, Kalahari-rahvahatoi ma levineb keskuzplaton päivnouzmha. Surembaižed joged oma Ruskedpakuine- (SAT:an röun) da Okavango (agjahižes pohjoižpäivnouzmas). Äi tošt jogid eile, oma vaiše ojandehed, ozutesikš, järed Fiš River-jogi, kudambas om vezivaradim. Ned täuttas vihmoiden voz'aigan, se oleleb lujaks, no harvoin, sikš miše vilu Bengel'-merijoksmuz ei anda sadegile sättas.

Namibijan tobmas palas om räkän polhe da kuivan. Valdkundan pohjoižpäivnouzmas om savannan londuseline zon, a läz man pohjošt röunad om džunglid.

Londuseližed päresursad — uran da almazad; äi resursoid varas: vas'k, kuld, hobed, tin, hahktin, cink, vol'fram da londuseline gaz.

Tobmuz[redaktiruida | redigeeri lähteteksti]

Namibijan ohjastusen keskuz — Tintenpalast Vindhukas.

Namibii om unitarine prezidentine konstitucine tazovaldkund. Valdkundan pämez' om prezident (rahvaz valičeb händast). Hän-žo om ohjastusen pämez, Namibijan konstitucijan mödhe[2]. Prezidentan valdatusiden strok om 5 vot (om oiktuz valičemha tošti).

Parlament om kaks'kodine. Üläkodi, Nacionaline nevondkund (angl. National Council), mülüb 26 ühtnijad (heid valitas agjoiden suimil 6 vodeks). Alakodi, Nacionaline suim (angl. National Assembly), mülüb 72 deputatad (heid kaik rahvaz valičeb 5 vodeks).

Administrativiž-territorialine jagand[redaktiruida | redigeeri lähteteksti]

Namibijan agjoiden kart.

Administrativiž-territorialižikš Namibii alajagase 13 agjaha (angl. region), a ned — 102 valičemižümbrikho (angl. constituencies).

Namibijan agjad
# Agj Administrativine keskuz Pind[3],
km²
Ristitišt,
rist. (vn. 2011
rahvahanlugemine)[4]
Rahvahantiheduz,
rist./km²
1 Zambezi (agj, Namibii) Katima Mulilo 14 785 90 596 6,1
2 Erongo Svakopmund 63 539 150 809 2,4
3 Hardap Marijental' 109 781 79 507 0,7
4 Karas Kitmanshup 161 514 77 421 0,5
5 Kavango Rundu 48 742 223 352 4,6
6 Khomas Vindhuk 36 964 342 141 9,2
7 Kunene Opuvo 115 260 86 856 0,8
8 Ohangven Eenhan 10 706 245 446 22,0
9 Omaheke Gobabis 84 981 71 233 0,8
10 Omusati Outapi 26 551 243 166 9,1
11 Ošan Ošakati 8 647 176 674 20,0
12 Ošikoto Omutii 38 685 181 973 4,7
13 Očosondjup Očivarongo 105 460 143 903 1,4
Kaik 825 435 2 113 007 2,56

Eläjad[redaktiruida | redigeeri lähteteksti]

Namibijan toižed järedad lidnad (enamba 30 tuh. rist., vn. 2011 rahvahanlugemižen mödhe[5], surembaspäi penembha): Rundu, Uolfiš Bei, Svakopmund, Ošakati. Kaik om läz 40 lidnad (eländpunktad lidnnevondkundanke).

Homaičendad[redaktiruida | redigeeri lähteteksti]

  1. Namibii: geografijan andmusiden profil' nimitusen variantoidenke. — World-gazetteer.com.
  2. Namibijan Konstitucii. — Eisa.org.za. (angl.)
  3. Namibia's Population by Region. //Election Watch (journal of Institute for Public Policy Research). 03-2013.
  4. Namibijan ristitišt. — Geohive.com.
  5. Namibii: surembaižed lidnad da statistik niiden ristitišton polhe. (2011-05-26). — World-gazetteer.com. (angl.)

Irdkosketused[redaktiruida | redigeeri lähteteksti]


Afrikan valdkundad
Afrikan valdkundad
Alžir | Angol | Benin | Botsvan | Burkina Faso | Burundi | Čad | Džibuti | Efiopii | Egipt1 | Ekvatorialine Gvinei | Eritrei | Gabon | Gambii | Gan | Gvinei | Gvinei Bisau | Jemen1 | Kabo Verde | Kamerun | Kenii | Keskafrikan Tazovaldkund | Komoran Sared | Kongon Demokratine Tazovaldkund | Kongon Tazovaldkund | Kot d'Ivuar | Lesoto | Liberii | Livii | Madagaskar | Malavi | Mali | Marok | Mavrikii | Mavritanii | Mozambik | Namibii | Niger | Nigerii | Pohjoižsudan | Ruand | San Tome da Prinsipi | Seišelan Sared | Senegal | Sjerra Leone | Somali | Suviafrikan Tazovaldkund | Suvisudan | Svazilend | Zambii | Zimbabve | Tanzanii | Togo | Tunis | Ugand

1 Om Azijas mugažo.