Severobaikal'sk

Severobaikal'sk
Северобайкальск (ven.)
Хойто Байгалай хото (bur.)
Lidnanznam;	Flag;
Valdkund	Venäma
Eläjiden lugu (2025)	24,375 ristitud
Pind	110,54 km²
Pämez'	Oleg Kotov; (sulaku 2018—)
Telefonkod	+7−30 130-xx-xxx
Avtokod	03
Aigvö	UTC+8 (MSK+5)

Severobaikal'sk (ven.: Северобайка́льск, burät.: Хойто Байгалай хото) om Venäman lidn da lidnümbrik Burätijan Tazovaldkundan pohjoižes. Se om tazovaldkundan kahtenz' eländpunkt eläjiden lugun mödhe, om ümbärtud Pohjoižbaikalan rajonan territorijal.

Istorii

Eländpunktan aluz om pandud vl 1974 kuti BAM:an raudtestancii i kangazpertiden žilo. Vn 1975 sügüz'kul registriruihe Severobaikal'sk-radnikžilod. Se sai lidnan statusad vl 1980. Planiruihe lidnad 140 tuhazesai eläjiden lugun mödhe.

Severobaikal'sk šingotase kalanümbriradajan tegimel, raudten i mectegimišton edheotandoil, turizmal (termaližed purtked).

Geografijan andmused

Lidn sijadase ümbärdajan rajonan päivlaskmas, Baikalan pohjoižrandal, 500 m ü.m.t. keskmäižel korktusel. Voib olda lujid manrehkaidusid.

Matkad Ulan Udehesai om 440 km suvhe orhal. Lähembaižed lidnad oma Irkutskan agjan Ust'-Kut 255 km päivlaskmha-lodeheze orhal, raudtedme vai 345 km avtotedme i Kirensk 250 km lodeheze-pohjoižhe orhal vai 410 km avtotedme. Regionaline Nižneangarsk-lendimport (НЖГ / UIUN) sijadase kaks'kümnes vides kilometras pohjoižpäivnouzmha ühtennimižes žilos — Pohjoižbaikalan rajonan administrativižes keskuses. Kezaaigan voib sadas Irkutskhasai lämuzlaival järvedme.

Klimat om terav kontinentaline, Baikalan valatoitandanke. Kezan keskmäine lämuz om +20..+25 C°, tal'ven −20..−25 C°. Ekstremumad oma −42 C° i +32 C°.

Tobmuz

Severobaikal'sk om lidnümbrikon üks'jäižeks eländpunktaks. Lidnümbrikon pind — 110,54 km².

Lidnümbrikon pämez' om sen Administracijan pämez'. Edeline Administracijan pämez' om Konstantin Gorünov (2014 — sulaku 2018). Lidnümbrikon nevondkundan ezimez' om Andrei Nevjancev vspäi 2019.

Eläjad

Vn 2010 kaiken Venäman rahvahanlugemižen mödhe lidnan eläjiden lugu oli 24 929 ristitud, vn 2021 — 24 233 ristitud. Kaik 23 673 eläjad oli lidnas vl 2017. Kaikiš suremb lidnan ristitišt oli 30 700 eläjad vl 1987.

Rahvahad (2010): venälaižed — 84,24 %, burätalaižed — 3,91 %, ukrainalaižed — 3,69 %, toižed rahvahad — 7,87 %, rahvahuden ozutandata — 3,25 %.

Ortodoksižen hristanuskondan kaks' pühäpertid^[1] oma avaitud lidnas: Jumalanmaman Kazanin jumalaižen kafedraline päjumalanpert' (om saudud vodele 2009) i ph. Mikulai-čudonsädajan časoun' (letihe vl 2020).

Openduz

Lapsiden opendusen aluzkundad oma päivkodid, kaks' keskškolad (nomer 1 i 3), gimnazii nomer 5, licei nomer 6, lapsiden sädamižen Evrika-pert', čomamahtoiden škol, sportškol.

Burätijan Tazovaldkundan innovacižiden tehnologijoiden äiprofil'ne tehnikum^[2] om lidnan professionaližen opendusen aluzkundaks.