Nkruma Kvame

Vikipedii
Jump to navigation Jump to search
Nkruma Kvame
Kvame Nkruma 1950-nzil vozil
Kvame Nkruma 1950-nzil vozil
radmižen toižend:

politikanmez', kirjanik, diplomaat, õppejõud

sündundan dat:

21. sügüz'ku 1909(1909-09-21)[1][2][3][4]

sündundan sijaduz:

Nkroful[d], Ellembelle District[d], Western Region[d], Gan[3]

valdkund:

Flag of the Gold Coast (1877–1957).svg Britanijan Kuldrand[3]
Flag of Ghana.svg Gan[3]

kolendan dat:

27. sulaku 1972(1972-04-27)[5][2][6][7][8][9] (62 vot)

kolendan sijaduz:

Buharest, Romanii

Commons-logo.svg Nkruma Kvame VikiAitas

Frensis Nvia Kofi Kvame Nkruma (angl.: Francis Nwia Kofie Kwame Nkrumah; sünd. 21. sügüz'ku 1909, Nkroful-külä Britanijan Kuldrandan suvipäivlaskmas, nüg. Gan — kol. 27. sulaku 1972, Buharest, Romanii) oli ripmatoman Ganan ezmäine päministr (1957−1960) i ezmäine prezident (1960−1966), mugažo radoi Britanijan Kuldrandan päministran (1952−1957). Sai fel'dmaršalan sodaarvod (1965).

Kvame Nkruma oli filosofan, sociologan, politologan, kirjuti anglijan kelel. Panafrikanizman koncepcijan polenpidajai, zavodi Afrikan ühtenzoitust Ganan i Gvinejan Ühtnendan sädandal (1959). Afrikan Ühtmuden Organizacijan (1963−2002) üks' alusenpanijoišpäi, vspäi 2002 Afrikanine Ühtištuz om olmas sen sijas.

Augotižlibund i openduz[redaktiruida | redaktiruida purde]

Nkruma oli sündnu käziradajan-juveliran kanzha, tatal lapsed oliba toižiš-ki akoišpäi. Üks' nimišpäi Kvame znamoičeb «sobat», sündnundan nedal'päiv, hänen heimon veron mödhe. Openui sijaližes katoližes školas, hot' openduz oli maksline. Sai professionališt opendust Akkras (1927−1930), radoi opendajan školoiš. Sai üläopendust Linkol'nan universitetas (Pensil'vanii, AÜV, 1935−1943), sid' eli i openui ekonomikad da oiktust Londonas (1945−1947).

Kvame Nkruma tuli Päivlaskmaižen Afrikan üläopenikoiden ühtnendha i teravas kändihe sen varaprezidental, vaumiči 5. Panafrikašt kongressad (Mančester, reduku 1945). Vl 1947 pördui kodimale i borcui valdkundan ripmatomudehe näht.

Prezidentižuz[redaktiruida | redaktiruida purde]

Gan oli poleks šingotadud ma ripmatomuden sandan aigan, kakaon surenke eksportanke, no ümbriradajata tegimištota. Nkruma valiči socializman sauvondad sabutamha šingotadud valdkundoid ühten ristitunpol'ven aigan. Prezidentan avtoritarine politik vei Ganad finansižennoks krizisannoks i sodakukerdusennoks. Vspäi 1966 Nkruma eli Gvinejan Konakri-pälidnas.

Kanz[redaktiruida | redaktiruida purde]

Politikanmez' oli nainu, Fatija Nkruma oli hänen ak, sündutihe koumed poigad i üht tütärt naimiželos.

Valitud tedotöd[redaktiruida | redaktiruida purde]

  • Negro History: European Government in Africa («Afrikalaižiden istorii: Afrikan evropine ohjastuz») // The Lincolnian, 12. sulaku 1938. Lp. 2 (Linkol'nan universitet, Pensil'vanii)
  • Ghana: The Autobiography of Kwame Nkrumah («Gan: Kvame Nkruman avtobiografii», 1957). — ISBN 0-901787-60-4
  • Africa Must Unite («Afrikale piidab ühtenzuda», 1963). — ISBN 0-901787-13-2
  • African Personality («Afrikalaine person», 1963)
  • Neo-Colonialism: the Last Stage of Imperialism («Neokolonializm: imperializman lopuline pordaz», 1965). — ISBN 0-901787-23-X

Homaičendad[redaktiruida | redaktiruida purde]

  1. Saksamaa Rahvusraamatukogu, Berliini Riigiraamatukogu, Bavarian State Library et al. Record #118588354 // Integrated Authority File — 2012—2016.
  2. 2,0 2,1 BnF authorities: اوپن ڈیٹا پلیٹ فارم, платформа відкритих даних, платформа открытых данных, plateforme de données ouvertes, piattaforma di dati aperti, Opendata-Plattform, otevřená data platforma, åben-data-platform, տվյալների բաց շտեմարան, platforma za odprte podatke, plataforma de datos abierta, plataforma de dados aberta, платформа адкрытых дадзеных, платформа на отворените данни, platforma otwartych danych, ашық деректер платформасы, ачык маалыматтарды платформа, açıq data platforma, ochiq ma'lumotlar platforma, açık verilerin platformu, платформа отвореног података, platforma otvorenih podataka, platforma otvorenog podataka, platforma otvorených údajov, πλατφόρμα ανοικτών δεδομένων, platformu atklātā datu, platforma atvira duomenų, platvormi avatud andmete, avoimen datan foorumi, nyílt adatok platformja, პლატფორმა ღია მონაცემები, платформа за отворени податоци, нээлттэй мэдээллийн тавцан, platformă de date deschise, platformo de malferma datumoj, open data platform, плятформа адкрытых зьвестак, Усьтэм даннойёслэн платформазы, асыҡ мәғлүмәт платформаһы, açıq malümat platforması, açıq malümat platforması, ачык малюмат платформасы — 2011.
  3. 3,0 3,1 3,2 3,3 http://www.blackhistoryheroes.com/2010/09/kwame-nkrumah.html
  4. https://www.ghanaweb.com/GhanaHomePage/people/person.php?ID=177
  5. Нкрума Кваме // Большая советская энциклопедия: [в 30 т.] / под ред. А. М. Прохоров — 3-е изд. — М.: Советская энциклопедия, 1974. — Т. 18 : Никко — Отолиты. — С. 39–40.
  6. SNAC — 2010.
  7. Indiana Philosophy Ontology Project
  8. Munzinger-Archiv — 1913.
  9. Brockhaus Enzyklopädie