Surgut

Vikipedii
Jump to navigation Jump to search
Surgut
Сургут
 Lidnanznam
Coat of Arms of Surgut (2003).png
 Flag
Flag of Surgut (Khanty-Mansia (Yugra)).png
Valdkund Venäma
Eläjiden lugu (2017) 360 590 ristitud
Pind 353,97 km²
Surgut Сургут
Pämez' Vadim Šuvalov
(heinku 2 016—)
Telefonkod +7-3 462-xxx-xxx
Avtokod 86, 186
Aigvö UTC+5 (MSK+2)


Surgutan viž territoriališt rajonad:
Pohjoine eländrajon.
Pohjoine tegimištoline rajon.
Pohjoižpäivnouzmaine eländrajon.
Keskuzrajon.
Päivnouzmaine rajon.

Surgut (ven. i ukr.: Сургут, tot.: Соргыт) om Venäman lidn da lidnümbrik Hantin da Mansin avtonomižen ümbrikon keskuzpalan päivnouzmas. Se om ümbrikon kaikiš suremb lidn eläjiden lugun mödhe, mugažo om Surgutan rajonan administrativižeks keskuseks (ei mülü sihe).

Istorii[redaktiruida | redaktiruida purde]

Eländpunktan aluz om pandud vl 1594 kuti Surgut-lidnuz Födor I Čudokaz-carin käskön mödhe alištamha Sibirin tahondoid. Vspäi 1782 alištui Tobol'skan tobmudele makundan lidnaks. Vl 1923 kadoti lidnan statusad i kändihe žiloks läz 1,5 tuhad ristitištonke. Vspäi 1957 oli geologižen tedištelendan keskuseks. Vodele 1962 avaitihe kivivoin järedoid löudmižsijid, i žilo sauvoškanzihe hotkas. Se sai lidnan statusad tošti vn 1965 25. päiväl kezakud avtonomižen ümbrikon alištusenke.

Surgut om Venäman tegimišton koumanz' surtte keskuz Moskvan i Piterin jäl'ghe. Lidn šingotase kivivoin da sen gazan samižel («Surgutneftegaz»-kompanii), kahtel järedal GRES:al, gazan ümbriradmižen i likutimiden poltusen tegimil, raudbetonan tegimel, sömtegimištol (lihanümbriradai kombinat, maidtegim, leibtegim, oludtegim), Utair-aviakompanijal, bankoiden sferal, mecižandusen edheotandal.

Geografijan andmused[redaktiruida | redaktiruida purde]

Lidn sijadase Ob'-jogen oiktal randal, 40 m keskmäižel korktusel valdmeren pindan päl. Matkad Hanti-Mansiiskhasai om 237 km päivlaskmha orhal vai 296 km avtotedme. Lähembaine lidn om Neftejugansk 46 km suvipäivlaskmha orhal vai 65 km avtol. Raudtesild i avtotesild oma saudud Obiš päliči Surgut-lidnanno vodele 2000.

Surgut om lidnümbrikon üks'jäine eländpunkt. Lidn kogoneb enamba mi 40 nomeruidud mikrorajonaspäi, mugažo 24 žilod mülüdas lidnha.

Eläjad[redaktiruida | redaktiruida purde]

Vn 2010 kaiken Venäman rahvahanlugemižen mödhe eläjiden lugu oli 306 675 ristitud. Kaikiš suremb ristitišt om nügüd'. Ortodoksižen hristanuskondan 15 pühäpertid, baptizman 3 jumalanpertid, islaman 2 mečetid i katoline tulend ratas lidnan mikrorajoniš da sen žiloiš.

Rahvahad (enamba 0,4% vl 2010): venälaižed — 64,5%, ukrainalaižed — 6,0%, totarlaižed — 5,2%, baškiralaižed — 1,8%, azerbaidžanlaižed — 1,4%, čuvašalaižed — 0,9%, lezgilaižed — 0,8%, vaugedvenälaižed — 0,8%, moldovalaižed — 0,7%, armenijalaižed — 0,7%, marilaižed — 0,5%, saksalaižed — 0,4%, nogailaižed — 0,4%, toižed rahvahad — 4,0%, rahvahuden ozutandata — 11,9%.

Surgutan valdkundaline universitet om opendusen päaluzkundaks. Kuz' sportkompleksad, 21 ambundsportsijad, 16 basseinad, seičeme suks'bazad om olmas lidnümbrikos.

Transport[redaktiruida | redaktiruida purde]

Avtobusad da maršruttaksid oma kundaližeks transportaks lidnas. Jugorskii-trakt om ümbärduzavtoteks. Jogiport jäi GRES:oiden sauvomižen aigaspäi. Päraudtestancii om saudud lidnan lodehes vl 1988.

Rahvahidenkeskeine civiline Surgut-lendimport (SGC / СУР) sijadase 10 km pohjoižhe lidnan keskusespäi. Tehtas reisid Keskuzazijan maihe, Keskmeren (Turkanma) i Suvipäivnouzmaižen Azijan (Tailand, Vjetnam) lebutahoiže, mugažo järedoihe lidnoihe Venämadme.

Irdkosketused[redaktiruida | redaktiruida purde]



Hantin da Mansin avtonomižen ümbrikon lidnad
Belojarskii | Hanti-Mansiisk | Jugorsk | Kogalim | Langepas | Läntor | Megion | Neftejugansk | Nižnevartovsk | Nägan' | Pit' Jah | Pokači | Radužnii | Sovetskii | Surgut | Urai