Armenii

Vikipedii
Hüpähtada: navigacii, Ecind
Armenijan Tazovaldkund
Հայաստանի Հանրապետություն
(Hajastani Hanrapetutjun)
 Flag
Flag of Armenia.svg
 Valdkundznam
Coat of arms of Armenia.svg
Pälidn Jerevan
Eläjiden lugu (2014) 3,060,631[1] ristitud
Pind 29,743 km²
Armenijan TazovaldkundՀայաստանի Հանրապետություն(Hajastani Hanrapetutjun)
Kel' armenijan
Valdkundan pämez' Serž Sargsän
Päministr Ovik Abraamän
Religii hristanuskond
Valüt armenijan dram (AMD)
Internet-domen .am
Telefonkod +374
Aigvö UTC+4

Armenii (arm.: Հայաստան, Hajastan), täuz' oficialine nimi — Armenijan Tazovaldkund (armen.: Հայաստանի Հանրապետություն, Hajastani Hanrapetutjun), om mererandatoi valdkund Evrazijas, Kavkazantagaižes. Pälidn da kaikiš suremb lidn om Jerevan.

Istorii[redaktiruida | redigeeri lähteteksti]

Vl 1991 sügüz'kun 21. päivän Armenii tedoti ripmatomudes NSTÜ:späi.

Valdkundan Konstitucijad vahvištihe vl 1995 heinkun 5. päivän, vl 2005 kaiken rahvahan referenduman jäl'ghe möhembaižiden vajehtusidenke.

Geografijan andmused[redaktiruida | redigeeri lähteteksti]

Armenijan topografine kart.

Armenii om mavaldkundröunoiš Azerbaidžananke päivnouzmas da suvipäivlaskmas (röunoiden piduz — 996 km), Irananke suves (44 km), Turkanmanke päivlaskmas (311 km) da Gruzijanke pohjoižes (219 km). Ühthine röunoiden piduz — 1570 km. Armenii om mererandatoi valdkund. Valdkundan pind — 29 743 km².

Londuseližed pävarad oma metallad: kuld, vas'k, molibden, cink, boksitad.

Politine sistem[redaktiruida | redigeeri lähteteksti]

Armenijan ohjastusen pert' Tazovaldkundan torgul, Jerevan.

Ohjandusen form om unitarine prezidentine tazovaldkund. Valdkundan pämez' om prezident, kaik rahvaz valičeb händast videks vodeks. Prezident paneb päministrad radsijha parlamentanke sättutandan jäl'ghe.

Parlament (arm.: խորհրդարան, Horhrdaran) om üks'kodine Nacionaline Suim (arm.: Հայաստանի Ազգային Ժողով Hajastani Azgajin Žogov) 131 ühtnijanke. Kaik rahvaz änestab sen kandidatoid kerdan vides vodes.

Administrativiž-territorialine jagand[redaktiruida | redigeeri lähteteksti]

   Kacu kirjutuz: Armenijan administrativiž-territorialine jagand.

Armenii alajagase 10 agjaha (arm. մարզ marz) da Jerevan-lidnankundha. Pälidnankund alajagase rajonihe. Agjad alajagase kundoihe. Vl 2011 kaik oli 932 kundad, sidä kesken 871 küläkundad da 61 lidnankundad.

Eläjad[redaktiruida | redigeeri lähteteksti]

Armenijas elädas armenijalaižed.

Toižed sured lidnad (enamba 80 tuh. rist. vl 2014, surembaspäi penembha): Gümri, Vanadzor. Vl 2011 kaik oli 48 lidnad valdkundas.

Vl 2010 eläjiden lugu oli 3.262.200 ristitud.

Ižanduz[redaktiruida | redigeeri lähteteksti]

Vl 2009 Armenijan päeksport oli vas'k da sen ühthesuladused (23%), raudan ühthesuladused (13%), alkogoližed jomad (10%), almazad (9%), alüminii da sen ühthesuladused (9%); toine eksport — kuld (5%), kofe (2%), cink, cement, stökoltegesed.

Homaičendad[redaktiruida | redigeeri lähteteksti]

  1. Armenijan ristitišton endustuz vl 2014 heinkus. — Mail'man faktoiden kirj (Cia.gov). (angl.)

Irdkosketused[redaktiruida | redigeeri lähteteksti]


Evropan valdkundad
Evropan valdkundad
Alamad | Albanii | Andorr | Armenii1 | Azerbaidžan1 | Avstrii | Bel'gii | Bolgarii | Bosnii da Gercegovin | Čehanma | Danii | Estinma | Francii | Grekanma | Gruzii1 | Horvatii | Irlandii | Islandii | Ispanii | Italii | Kazahstan1 | Kipr1 | Latvii | Litvanma | Lihtenštein | Lüksemburg | Mad'jaranma | Makedonii | Mal't | Moldov | Monako | Mustmägi | Norvegii | Pol'šanma | Portugalii | Ročinma | Romanii | San Marino | Saksanma | Serbii | Slovakii | Slovenii | Suomenma | Sur' Britanii | Šveicarii | Turkanma1 | Ukrain | Vatikan | Vaugedvenäma | Venäma1

1 Om Azijas mugažo.


Azijan valdkundad
Azijan valdkundad
Afganistan | Araban Ühtenzoittud Emiratad (AÜE) | Armenii | Azerbaidžan1 | Bahrein | Bangladeš | Brunei | Butan | Egipt2 | Filippinad | Gruzii1 | Indii | Indonezii3 | Iordanii | Irak | Iran | Izrail' | Japonii | Jemen2 | Kambodž | Kazahstan1 | Katar | Kipr1 | Kirgizstan | Kitai | Korejan Rahvahaliž-Demokratine Tazovaldkund | Kuveit | Laos | Livan | Malaizii | Mal'divan Sared | Mjanmar | Mongolii | Nepal | Oman | Pakistan | Päivnouzmaine Timor | Saudan Arabii | Singapur | Sirii | Suvikorei | Šrilank | Tadžikistan | Tailand | Turkanma1 | Turkmenistan | Uzbekistan | Venäma1 | Vjetnam

1 Om Evropas mugažo. 2 Om Afrikas mugažo. 3 Om Okeanijas mugažo.