Baikal'sk

Baikal'sk
Байкальск

Lidnanznam	Flag
Valdkund	Venäma
Eläjiden lugu (2021)	13,199 ristitud
Pind	52 km²
Pämez'	Vasilii Temgenevskii (kül'mku 2012—)
Telefonkod	+7−39 542-xx-xxx
Avtokod	38, 85, 138
Aigvö	UTC+8 (MSK+5)

Baikal'sk (ven.: Байка́льск) om Venäman lidn da lidnankund Irkutskan agjan suves. Se om Slüdänkan rajonan kahtenz' lidn da eländpunkt eläjiden lugun mödhe.

Istorii

Eländpunktan aluz om pandud Transsiban penen stancijanno, cellülozbumagaižen kombinatan sauvojiden radnikžiloks senno vl 1961, nimitihe Baikal-järven mödhe. Vl 1966 kombinat radaškanzi, i radnikžilo sai lidnan statusad. Cellüloz i bumag oliba produkcijaks. Redusti järved lujas, i vspäi 2013 likvidiruidas kombinatad da sen jändusid.

Lidn šingotase Baikal'skan lämuzelektrokeskusel, lebun edheotandoil da turizmal. Sadmanzikaižen ümbriradmine i Baikalan veden pakuitez oma planoiš.

Geografijan andmused

Slüdänkan rajonan sijaduz agjas vn 2011 kartal

Lidn sijadase rajonan päivnouzmaižen palan pohjoižes, Baikal-järven suvirandal, 460 m ü.m.t. keskmäižel korktusel, korktan Hamar-Daban-mägisel'ganno. Pened Solzan-jogi (ven.: Со́лзан, 34 km pitte) i Harlaht-jogi (ven.: Харлахта kümnen kilometrad pitte) lanktas järvhe lidnan röunoiš. Voib olda lujid manrehkaidusid (kümnehe ballhasai 12:späi), jäl'gmäižed znamasižed oliba vn 1999 uhokus i vn 2008 elokus.

Matkad Irkutskhasai om kahesakümne kuz' kilometrad pohjoižhe orhal, 147 km «Baikal»-trassadme (R-258) vai Transsib-raudtedme. Lähembaine lidn om Slüdänk-rajonkeskuz koumekümne koume kilometrad lodeheze orhal, 38 km «Baikal»-avtotel vai Transsibal.

Klimat om ven. Voden keskmäine lämuz om +0,9 C°, heinkun +16 C°, vilukun i uhokun −14,4..−14,8 C°. Paneb sadegid 778 mm vodes, enamba kezakus-elokus (119..168 mm kus), vähemba uhokus-keväz'kus (13..16 mm kus).

Tobmuz

Solzan-žilo (602 rist. vl 2012) i Osinovk-žilo (kaikenaigaižeta ristitištota vl 2012) mülüdas lidnankundha Baikal'skan ližaks. Lidnankundan pind — 819,25 km².

Lidnankundan tobmuden pämez' om sen Administracijan pämez'. Lidnan Duman ezimez' om Tat'jana Astahova vn 2022 kül'mkuspäi. Edeližed Duman ezimehed oma Aleksei Nagaev (reduku 2017 — kül'mku 2022), Vladimir Pokitko (radoi vn 2017 redukuhusai).

Eläjad

Vn 2010 Venäman rahvahanlugemižen mödhe lidnan eläjiden lugu oli 13 583 ristitud, vn 2021 — 13 199 ristitud. Kaik 12 738 eläjad oli lidnas vl 2017. Kaikiš suremb lidnan ristitišt oli 17 200 eläjad vl 1998.

Ortodoksižen hristanuskondan Eläban Eziauguižen Stroican jumalanpert' om saudud vll 1990−2006.

Openduz

Lapsiden opendusen aluzkundad oma koume nimitadud päivkodid i üks' nomeruidud (nomer 16), kaks' augotižškolad-päivkodid (nomer 13 i 14), koume keskškolad (nomer 10, 11, 12), lapsiden sädamižen pert', čomamahtoiden škol, sportškol.

Baikal'skan saraktehnologijoiden da holitusen tehnikum om lidnan professionaližen opendusen aluzkundaks.

Galerei

• 
  Lidnan istoriž-čomamahtoine muzei (2011)
• 
  Pühän Stroican jumalanpert', vn 2011 nägu
• 
  Sadmanzikaižen festival' oleskeleb lidnas heinkun lopus (muštpatsaz vl 2015)
• 
  Mägisuks'bazan adivpertiden kompleks (2018)
• 
  Baikal'sk-päraudtestancijan sauvuz vl 2011

Irdkosketused

• Lidnan municipaližen ühtnikan oficialine sait (gorod-baikalsk.ru). (ven.)