Bolivii

Vikipedii
Jump to navigation Jump to search
Bolivijan Äirahvahaline Valdkund
Estado Plurinacional de Bolivia (isp.)
Buliwya Achka nasyunkunap Mama llaqta (kečuaks)
Wuliwya Suyu (aimaraks)
Tetã Volívia (guaranikš)
 Flag
Flag of Bolivia.svg
 Valdkundznam
Coat of arms of Bolivia.svg
Pälidn Sukre
Eläjiden lugu (2012) 10 027 254[1] ristitud
Pind 1 098 581 km²
Bolivijan Äirahvahaline ValdkundEstado Plurinacional de Bolivia (isp.)Buliwya Achka nasyunkunap Mama llaqta (kečuaks)Wuliwya Suyu (aimaraks)Tetã Volívia (guaranikš)
Kel' ispanijan, kečuan, aimaran, guaranin da völ 33 valdkundkel't
Valdkundan pämez' Evo Morales
Päministr hän-žo
Religii hristanuskond, inkanizm
Valüt bolivijan boliviano (BOB)
Internet-domen .bo
Telefonkod +591
Aigvö UTC-4

Bolivii, täuz' oficialine form — Bolivijan Äirahvahaline Valdkund (ispanijaks: Estado Plurinacional de Bolivia, kečuaks: Buliwya Achka nasyunkunap Mama llaqta, aimaraks: Wuliwya Suyu, guaranikš: Tetã Volívia), om valdkund Suviamerikan keskuzpalas. Sen oficialine pälidn om Sukre, no parlament da radonoigendajan tobmuden organad sijadase La Pas-lidnas.

Etimologii[redaktiruida | redaktiruida purde]

Valdkundan nimi anttihe Bolivaran Simonan oiktastuseks, hän oli üks' liderišpäi ispaniž-amerikaižiden sodiden ripmatomudes aigan.

Istorii[redaktiruida | redaktiruida purde]

Vl 1825 elokun 6. päiväl Bolivii tedoti ripmatomudes Ispanijaspäi.

Geografijan andmused[redaktiruida | redaktiruida purde]

Bolivijan topografine kart.

Bolivii om röunoiš Čilin (röunan piduz — 860 km) da Perunke (1075 km) suvipäivlaskmas da päivlaskmas, Brazilijanke pohjoižes da pohjoižpäivnouzmas (3423 km), Paragvajanke suvipäivnouzmas (750 km), Argentinanke suves (832 km).

Valdkundan kaikiš korktemb čokkoim om Saham-vulkan, 6542 m valdmeren pindan päl. Leved Paragvai-jogi jokseb Atlantižhe valdmerhe, no valdkund om mererandatoi.

Londuseližed pävarad oma londuseline gaz, kivivoi, tin, cink; toižed oma vol'fram, antimonii, hahktin, litii, raudkivend, kuld, hobed, mec, gidroenergii.

Tobmuz[redaktiruida | redaktiruida purde]

Bolivijan parlamentan pert' Murillo-torgul La Pasan keskuses.

Bolivii om unitarine konstitucine prezidentine tazovaldkund. Jäl'gmäine Konstitucijan udištamine oli vl 2009.

Valdkundan pämez' om prezident, hän-žo om ohjastusen pämeheks. Kaik rahvaz valičeb händast 5 vodeks, ühteks strokuks. Prezident paneb ministrid radnikusile.

Parlament om kaks'kodine Äirahvahaline Nacionaline Suim (isp. Asamblea Legislativa Plurinacional). Üläkodi, Senat (isp. Cámara de Senadores), kogoneb 36 ühtnijaspäi (4 ristitud kaikuččes departamentaspäi). Alakodi, Ezitajiden (Deputatoiden) Kodi (isp. Cámara de Diputados) mülüb 130 ezitajad-ühtnijad.

Käskuzkundaline tobmuz om Bolivijan Ülembaine käskuzkund (isp. Corte Suprema de Justicia de Bolivia). Tobmuden koumes sarakospäi se om üks'jäine, kudamb sijadase oficialižes pälidnas, Sukres.

Administrativiž-territorialine jagand[redaktiruida | redaktiruida purde]

   Kacu kirjutuz: Bolivijan administrativiž-territorialine jagand.

Bolivii jagase 9 departamentha (isp. departamento). Departamentad alajagase provincijoihe (niid om 112) (isp. provincia), ned — kantonoihe (isp. cantón).

Eläjad[redaktiruida | redaktiruida purde]

Bolivijan kaikiš surembad lidnad (enamba 200 tuh. ristituid vn 2012 rahvahanlugemižen mödhe, surembaspäi penembha): Santa Krus de la Sjerr, El' Al'to, La Pas, Kočabamb, Oruro, Sukre (pälidn), Tarih.

Ižanduz[redaktiruida | redaktiruida purde]

Bolivijan päeksport om londuseline gaz, kivivoi, soi, cinkkivend da tin.

Homaičendad[redaktiruida | redaktiruida purde]

  1. Boletín Informativo - Censo Nacional de Población y Vivienda 2012. — Instituto Nacional de Estadística (INE) (ine.gob.bo). (isp.)

Irdkosketused[redaktiruida | redaktiruida purde]


Suviamerikan valdkundad
Suviamerikan valdkundad
Argentin | Bolivii | Brazilii | Čili | Ekvador | Gajan | Kolumbii | Paragvai | Peru | Surinam | Urugvai | Venesuel