V'jent'jan

Vikipedii
Mine navigeerimisribale Mine otsikasti
V'jent'jan
ວຽງຈັນ
Valdkund Laos
Eläjiden lugu (2015) 820,940 ristitud
Pind 130 km²
V'jent'jan ວຽງຈັນ
Telefonkod +856-
Aigvö UTC+7


V'jent'jan (laos.: ວຽງຈັນ / ວຽງຈັນທນ໌ [ʋíəŋ tɕàn], franc.: Vientiane) om Laosan pälidn da kaikiš suremb lidn, valdkundan ižandusen keskuz. Se om pälidnan prefekturan administrativine keskuz mugažo.

Istorii[redaktiruida | redaktiruida purde]

Eländpunktan aluz om pandud 9. voz'sadal. Vl 1354 Lansang-kunigahusen aluz oli pandud, i V'jent'jan kändihe sen znamasižeks administrativižeks keskuseks. Panihe Lansangan pälidnaks vl 1563, konz Settatirat-kunigaz vajehti pälidnan sijad Mjanmaran tungendan grazindan tagut. Vl 1707 Lansang lanksi, i lidn tegihe ripmatoman V'jent'janan kunigahusen pälidnaks, kudamb oli anastadud Siamal da kändihe sen vassalaks vl 1779.

Lidn oli polttud Siaman armijal vn 1827 Anuvong-kunigahan satusetoman vasthalibundan jäl'ghe, pandud mantazole, rösttud i okaidud. Lidnan sija kazvahtui mecal francijalaižiden tulendale 19. voz'sadan lopus. Francijan tobmuz oli pandud vl 1893, i vl 1899 V'jent'jan kändihe francižen Laos-protektoratan pälidnaks. Lidn i sen pühäpertid oma udessündutadud, sen ližaks francijalaižed sauvoiba äi kolonialižid pertid. Toižen mail'man sodan aigan lidn oli okkupiruidud Japonijan imperijan armijal, francine armii päzuti sidä vn 1945 24. päiväl sulakud. Vspäi 1949 V'jent'jan tegihe ripmatoman Laosan kunigahusen pälidnaks.

V'jent'jan šingotase pälidnan funkcijoil i turizmal. Laosan rahvahaline universitet radab vspäi 1996.

Geografijan andmused[redaktiruida | redaktiruida purde]

Lidn sijadase läz Tailandan territorijad, Mekongan hural randal tobjimalaz, 174 m ü.m.t. keskmäižel korktusel.

Klimat om räk tropižen savannan kaks'sezonine. Kun keskmäine lämuz vajehtase +23..+29 C° röunoiš vodes läbi. Absolütine minimum om +4 C°. Paneb sadegid 1660 mm vodes, kuiv sezon oleskeleb kül'mkus-uhokus (33 mm sezonas), vihmsezon om semendkus-redukus.

Eläjad[redaktiruida | redaktiruida purde]

Vn 2015 Laosan rahvahanlugemižen mödhe lidnan eläjiden lugu oli 820 940 ristitud. Kaikiš suremb ristitišt om nügüd'.

Avto- da raudtesild ühtenzoitab Tailandan Nongkhai-lidnanke Mekongan oiktal randal vspäi 1994. Avtobusad oma kundaližeks transportaks valdkundas, V'jent'janan i toižiden lidnoiden keskes. Kun'minSingapur-kiruhraudte läbitab lidnad, se om sauvomas vspäi 2010 i linneb vaumiž vn 2021 lopus.

Homaičendad[redaktiruida | redaktiruida purde]




Azijan pälidnad
Abu Dabi | Amman | Ankar | Ašhabad | Bagdad | Baku | Bandar Seri Begavan | Bankok | Beirut | Biškek | Dakk | Damask | Dili | Doh | Džakart | Dušanbe | El' Kuveit | Hanoi | Islamabad | Jerevan | Jerusalim | Kabul | Katmandu | Kuala Lumpur | Male | Manam | Manil | Maskat | Naip'jido | Nikosii | Nur-Sultan | Pekin | Phen'jan | Pnompen' | Rijad | Sanaa | Seul | Singapur | Šri Džajavardenepura Kotte | Taškent | Tbilis | Tehran | Thimphu | Tokio | Ulanbatar | Uz' Deli | V'jent'jan