Kirovgrad

Kirovgrad
Кировград

Lidnanznam	Flag
Valdkund	Venäma
Eläjiden lugu (2025)	18,234 ristitud
Pind	10 km²
Pämez'	Aleksandr Os'kin (reduku 2017—)
Telefonkod	+7−34 357-xx-xxx
Avtokod	66, 96, 196
Aigvö	UTC+5 (MSK+2)

Kirovgrad (ven.: Кировгра́д), edel 1936. vot Kalat (ven.: Калата́), om Venäman lidn Sverdlovskan agjan suvipäivlaskmas. Se om Kirovgradan ümbrikon (edel 2025. vot — lidnümbrikon) administrativižeks keskuseks da palaks.

Istorii

Eländpunkt mainitase dokumentoiš ezmäižen kerdan vl 1808 kuti Kalat-žilo (ven.: посёлок Калата), nimi libub ezimeletaden türkan kelišpäi (kala-ata «tatan külä»). Vl 1812 löutihe vas'kkivendod lidnanno, 19. voz'sadan keskes avaitihe kuldan sijid. Vspäi 1914 vas'kensuladuztegim radoi, saudihe kaks' raudtesarakod sen täht «Jekaterinburg — Alatagil»-keskustaspäi. Vl 1932 Kalat-žilo sai lidnan statusad, udesnimitihe sidä nügüdläižikš vn 1935 tal'vkus kompartijan Sergei Kirov-šingotajan kanzannimen mödhe. Vodele 1941 vas'ken sijaline samine tuli lophu, ei jänd kivendod. Vspäi 1963 lidn alištub agjan tobmudele oikti.

Kirovgrad šingotase koviden ühthesuladusiden tegimel (vspäi 1942, vol'framan i kobal'tan ühtnendad) i tegimištoližsegoitusiden tegimel (vspäi 1994, čomitandsauvondmaterialad, letked, röntgenvastaižed segoitused, substancijad samha kivivoid).

Geografijan andmused

Kirovgradan ümbrikon sijaduz agjas vn 2018 kartal

Lidn sijadase Kalat (Kalatink) jogen randoil (ven.: Калата́ (Калати́нка) 10 km pitte, Turan oigedpol'ne bassein, Obin hurapol'ne bassein), Keskmäižen Uralan päivnouzmaižil pautkil, 290 m keskmäižel korktusel valdmeren pindan päl. Pened vezivaradimed oma lidnan pohjoižes i suves.

Matkad Jekaterinburghasai om 73 km suvhe-suvipäivnouzmha orhal, 92 km avtotedme vai raudtedme. Lähembaižed lidnad oma Nevjansk kümnes kilometras pohjoižpäivnouzmha, Ülätagil 10 km suvipäivlaskmha i Novoural'sk 20 km suvhe.

Eläjad

Vn 2010 Venäman rahvahanlugemižen mödhe lidnan eläjiden lugu oli 21 035 ristitud, lidnümbrikon koume nelländest, vn 2021 — 18 698 ristitud. Kaik 19 712 eläjad oli lidnas vl 2017. Kaikiš suremb lidnan ristitišt oli 25 598 eläjad vl 1989.

Rahvahad (ozutadud rahvahudenke vl 2010): venälaižed — 90,9 %, totarlaižed — 5,2 %, toižed rahvahad — 3,9 %.

Ortodoksižen hristanuskondan kaks' jumalanpertid oma saudud lidnas: ph. Amvrosii Optijanalaižen (letihe vll 2003−2004) i Jumalanmaman Vladimiran jumalaižen (om saudud vl 1997). Islaman pühäpert' om sauvomižes.

Openduz

Lapsiden opendusen aluzkundad oma kuz' nimitadud i nomeruidud päivkodid (nomer 1 (kaks' adresad), 2 (kaks' adresad), 3 (koume adresad), 4, 10, 26), augotižškol nomer 7, koume keskškolad (nomer 1, 2, 3), Federaližen aznoičendoiden radnikoičendan keskškol, škol-internat, ümbrikon lapsiden sädamižen keskuz Je. I. Porošinan nimed, lapsiden ližaopendusen keskuz, muzikškol, čomamahtoine škol, Čaika-sportškol («Kajag»).

Uralan valdkundaližen kolledžan Ivan Polzunovan nimed (Jekaterinburg) filial om lidnan professionaližen opendusen aluzkundaks.

Galerei

• 
  Ježovai-mägen suks'paute vn 2015 uhokus
• 
  Ph. Amvrosii Optijanalaižen jumalanpert', vn 2016 nägu
• 
  Hoštusen memorial vl 2016
• 
  Sputnik-kul'turkeskuz (2016, «Kaimdai»)
• 
  Ježovai-raudtestancijan sauvuz (ven.: Ежёвая) vl 2010

Irdkosketused

• Kirovgradan ümbrikon Duman oficialine sait (kirovgradduma.ru). (ven.)
• Kirovgradan municipaližen ümbrikon administracijan sait (kirovgrad.midural.ru). (ven.)