Mal'divan Sared

Vikipedii
(Oigetud lehtpolelpäi Mal'divad)
Jump to navigation Jump to search
Mal'divan Tazovaldkund
ދިވެހިރާއްޖޭގެ ޖުމުހޫރިއްޔާ
(Divehi Radžžege Džumuhurija)
 Flag
Flag of Maldives.svg
 Valdkundznam
Emblem of Maldives.svg
Pälidn Male
Eläjiden lugu (2018) 392 473[1] ristitud
Pind 298 km²
Mal'divan Tazovaldkund ދިވެހިރާއްޖޭގެ ޖުމުހޫރިއްޔާ (Divehi Radžžege Džumuhurija)
Kel' mal'divan (divehi)
Valdkundan pämez' Ibrahim Mohamed Solih
Päministr eile olmas
Religii islam
Valüt mal'divan rufii (MVR)
Internet-domen .mv
Telefonkod +960
Aigvö UTC+5

Mal'divan Sared, täuz' oficialine nimi — Mal'divan Tazovaldkund (mal'd.: ދިވެހިރާއްޖޭގެ ޖުމުހޫރިއްޔާ Divehi Radžžege Džumuhurija), om sar'hine valdkund Suviazijas, Indižen valdmeren randal, suvhe Indijaspäi. Sen pälidn da kaikiš suremb lidn om Male.

Istorii[redaktiruida | redaktiruida purde]

Vn 1965 26. päiväl heinkud Mal'divan Sared tedištoitiba ičeze ripmatomudes Sures Britanijaspäi.

Vn 2008 7. päiväl elokud jäl'gmäine Konstitucii (mal'd.: ޤާނޫނު އަސާސީ Kānūnu asāsī, koumanz' lugul) om vahvištadud[2]. Voz'sadas se om jo ühtenz'toštkümnenz' konstitucii.

Vl 2012 politine kukerduz oli Mal'divil.

Geografijan andmused[redaktiruida | redaktiruida purde]

Mal'divan Sariden topografine kart.

Mal'divan Sared sijadasoiš Indižen valdmeren 26 surel atollal (kaks'jäine čep') pohjoižespäi suvhe, läz 700 km suvipäivlaskmpolehe Šrilankaspäi. Ekvator ristikoičeb valdkundan suvižid vezid. Valdmererandan piduz om 644 km. Vaiše erased atolloišpäi oma elänzoittud (192 sared 1192:špäi). Arabijan meri om sarilpäi päivlaskmpolehe, Lakkadivan meri — päivnouzmpolehe.

Valdkund om olmas lujas madalil saril, se om kaikiš madal valdkund mail'mas. Territorijan nell' videndest venub madalamb 1 metrad valdmeren pindan päl. Kaikiš korktemb čokkoim om nimetoi sija Viligili-tahol Addu (Sienu)-atollal, 2,4 m valdmeren pindan päl. Neniš arvoimižiš sauvusiden korktuz om znamasine. 31 kaičendtahod om Mal'diviš.

Klimat om valdmerine subekvatorialine mussonine. Kun keskmäine lämuz om +24..+30 C° vodes ümbri. Lämuden agjahižed znamoičendad — +17 C° da +32 C°. Kaks' sezonad oleldas: neps (kezaku-eloku) da kuiv (kül'mku-keväz'ku). Paneb sadegid 2540 millimetraspäi pohjoižes 3810 mm:hasai suves. Saum reskvezid om nol', eile olmas järvid da jogid.

Londuseližed resursad — kala, lete.

Politine sistem[redaktiruida | redaktiruida purde]

Mal'divan Sariden prezidentan pert'kulu Males.

Ohjandusen form om unitarine konstitucine prezidentine tazovaldkund äjiden partijoiden sistemanke. Valdkundan pämez' om prezident. Kaik rahvaz valičeb händast videks vodeks, üks' kahtenz' strok om voimusine. Prezident om ohjastusen pämez', hän vahvištab sen ministrid. Vspäi 1975 eile olmas päministran radsijad.

Parlament om üks'kodine Rahvahaline Suim (divehi: ރައްޔިތުންގެ މަޖިލިސް Rajjithunge Mažilis) 85 ühtnijanke. Kaik rahvaz valičeb heid videks vodeks. Valičendoiktuz om kaikil ristituil 21-voččes igäspäi.

Mal'divan parlamentan ühtnijoiden järgenduseližed valičendad oliba vn 2014 22. päiväl keväz'kud. Prezidentan järgenduseližed valičendad oliba vn 2018 23. päiväl sügüz'kud, Ibrahim Mohamed Solih sai 58,38% i oti vägestust edeližel Abdulla Jamin-prezidental, tuleb radho vs 2018 kül'mkun 17. päiväspäi, se om hänen ühtenz' strok. Vl 2011 sijaližed järgvaličendad oliba.

Administrativiž-territorialine jagand[redaktiruida | redaktiruida purde]

   Kacu kirjutuz: Mal'divan Sariden administrativiž-territorialine jagand.

Mal'divan Tazovaldkund jagase 20 sariden joukhu (atollha, divehi: atholhu, üks'lugu da äilugu) da 1 pälidnha. Ühtenzoittas niid 8 provincijha (pälidnanke ühtes). Lugetas vaiše elänzoittud sarid (192).

Eläjad[redaktiruida | redaktiruida purde]

Vl 2014 valdkundan eläjiden lugu oli 393 595 ristitud. Kaikiš suremb ristitišt oli 393 831 eläjad vl 2017, se poleni kacmata korktaha sündutandmärha i madalha kolendmärha, om äi emigrantoid toižihe maihe.

Mal'divan Sariš elädas mal'divalaižed. Hö oma suviindižen, singalan i araban augotižlibundanke. Valdkundan üks'jäine legaline religii om islam (sunnitad) 12. voz'sadaspäi.

Mal'dividen toine lidn om Addu, enamba eile lidnoid valdkundas. Lidnalaižiden pala om kaks' videndest.

Ižanduz[redaktiruida | redaktiruida purde]

Turizm om Mal'dividen ižandusen päsarak.

Vl 2012 Mal'divan Sariden päeksport oli kaikenvuitte kala (läz nelläd videndest), toine eksport — gazturbinad, raud da teraz.

Homaičendad[redaktiruida | redaktiruida purde]

  1. Mal'divan Sariden ristitišton lugu vn 2018 heinkus // Mail'man faktoiden kirj. — Cia.gov. (angl.)
  2. Mal'divan Sariden Konstitucii 2008. — Maldivesinfo.gov.mv. (angl.) (Divehi)

Irdkosketused[redaktiruida | redaktiruida purde]



Azijan valdkundad
Azijan valdkundad
Afganistan | Araban Ühtenzoittud Emiratad (AÜE) | Armenii | Azerbaidžan1 | Bahrein | Bangladeš | Brunei | Butan | Egipt2 | Filippinad | Gruzii1 | Indii | Indonezii3 | Irak | Iran | Izrail' | Japonii | Jemen2 | Jordanii | Kambodž | Kazahstan1 | Katar | Kipr1 | Kirgizstan | Kitai | Korejan Rahvahaliž-Demokratine Tazovaldkund | Korejan Tazovaldkund | Kuveit | Laos | Livan | Malaizii | Mal'divan Sared | Mjanmar | Mongolii | Nepal | Oman | Pakistan | Päivnouzmaine Timor | Saudan Arabii | Singapur | Sirii | Šrilank | Tadžikistan | Tailand | Turkanma1 | Turkmenistan | Uzbekistan | Venäma1 | Vjetnam

1 Om Evropas mugažo. 2 Om Afrikas mugažo. 3 Om Valdmerimaiš mugažo.