Vologdan agj

Vikipedii
Hüpähtada: navigacii, Ecind
Vologdan agj
Вологодская область
Vologdan agjan flag Vologdan agjan znam
Vologdan agjan flag Vologdan agjan znam
Map of Russia - Vologda Oblast.svg
Pälidn Vologd
Pind

- Ühtes
- saum vezid (%).

26-nz'

144 527 km²

Eläjiden lugu

- Kaik
- Sageduz

43-nz'

1 191 010 ristitud (2015)
8,24 rist./km²

Federaline ümbrik Lodehline
Venäman ekonomine region Pohjoine
Valdkundkel' (-keled) venäkel'
Gubernator Oleg Kuvšinnikov
Ohjastusen ezimez' hän-žo
Käskusenandajan Suiman ezimez' Georgii Ševcov
Avtokod 35
Aigvöd UTC+3 (MSK+0)

Vologdan agj (ven.: Вологодская область) om Venälaižen Federacijan subjekt (agj).

Se mülüb Lodehližhe federaližhe ümbrikho.

Agjan administrativine keskuz om Vologd.

Keled[redaktiruida | redaktiruida purde]

Valdkundkel' om üks'jäine — venäkel'.

Istorii[redaktiruida | redaktiruida purde]

Vologdan agj om olmas vl 1937 sügüz'kun 23. päivälpäi.

Agjan ezmäine Päkäskuz oli vahvištadud vl 1995 sügüz'kun 14. päiväl Käskusenandajan Suiman ezitajil.

Vologdan agjan kahtenz' Päkäskuz[1] om vahvištadud vl 2001 redukun 3. päiväl Käskusenandajan Suiman ezitajil, tuli väghe sil-žo vodel redukun 18. päiväl da om väges tähäsai äiluguižiden vajehtusidenke. Valdatusiden erištund Federacijan tobmuden aluskundoidenke om kirjutadud tarkašti Päkäskuses (1nz' jaguz 4nz' kirjutuz 3nz' pala). Venäman Konstitucijan vägi om lujemb vologdašt Päkäskust kaiken aigan (1nz' jaguz 3nz' kirjutuz).

Geografijan andmused[redaktiruida | redaktiruida purde]

Vologdan agjan reljefan kart.

Agj röunatab Kirovan agjanke päivnouzmas, Kostroman agjanke suvipäivnouzmas, Jaroslavlin agjanke suves, Tverin da Uz'lidnan agjoidenke suvipäivlaskmas, Leningradan agjanke päivlaskmas, Karjalan Tazovaldkundanke lodehes, Arhangel'skan agjanke pohjoižes. Vologdan agj om mererandatoi.

Vologdan agjan kukhad läz Moločnoje-küläd (Vologdan lodehline ezilidn).

Reljef om kukhikaz, äiluguižidme soidme — tazo. Vologdan agj sijadase Päivnouzmaižes Evropan tazangištos, mecakahad kukhad oma enambuses sen londuzkuviden keskes. Agjan suvipäivlaskmas, Šeksn- da Molog-jogidenno, om Mologan da Šeksnan alangišt. Lodehližes palas kivekahad Andoman da Vepsän ülüded oma, dai erased kukkazsel'gad. Vag-, Suhon- da Jug-jogiden alangod čaptas kukkaztahoid agjan päivnouzmpoles. Agjan suvipäivnouzmas Pohjoižed Uvalad seištas, ned sijadase suvhe Suhon-jogespäi. Kaikiš korktemb čokkoim om Vepsän ülüden Mal'mägi-kukkaz (304 m) agjan lodehes (Vitegran rajon).

Pind om 144 527 km². Agjan pindan enambuz om ottud taigamecoihe, soihe da novihe. Mec otab territorijan koume nelländest, necišpäi enamba pol't kavag'mecad oma.

Suhon-jogen pengr. Razbainikoiden kall'.

Vologdan agjan pind om jagadud Vauktan, Baltijan da Kaspijan meriden basseinoiden keskes. Agjan lodehes, Vitegran rajonas, om koumekerdaine čokkoim (üks'jäine mugoine Venämas), kudamb jagab Änižjogen (Jävaldmeri), Nevanjogen (Atlantine valdmeri) da Volgan (Kaspijan meri) basseinad.

Änine om kaikiš suremb järvišpäi Evropas, se kaičeb äi verest vet. Sen suvipäivnouzmaine randišt sijadase Vologdan agjas. Vitegr- da Andom-joged oma Änižen ližajoged. Mugažo agjan päivlaskmaižed joged (penes tahos) oma Ojatin ližajoged. Päivlaskmpolen joged lanktas Ribinskan merhe (om padosein läz Volgad). Ribinskan vezivaradimen znamasižed ližajoged oma Mologjogi, Sudjogi, Sogožjogi dai Šeksnanjogi.

Kaikes agjas om läz 4 tuhad järved. Nened sured järved sijadase agjas täuzin: Vaugedjärv, Kubenanjärv da Vože-järv.

Klimat om ven kontinentaline, kontinentaližuz ližadab päivlaskmaspäi päivnouzmha. Keza om lühüd da läm', heinkun keskmäine lämuz om +16...+18°C. Tal'v om pit'k vilu. Vilukun keskmäine lämuz om -11°C päivlaskmas, -14°C päivnouzmas. Paneb sadegid 500-650 mm vodes. Lumikate venub 165-170 päiväd vodes. Vegetacijan pord om 130 päiväd vodes.

Londuseližed varad oma turbaz, sauvondmaterialad (savi, lete), keitandsol, mec, reskvezi.

Tobmuz[redaktiruida | redaktiruida purde]

Agjan Käskusenandajan Suiman ištundsija Vologdas.

Agjan pämez' nimitase gubernatoraks. Oleg Aleksandrovič Kuvšinnikov radab gubernatoran vs 2011 tal'vkun 28. päiväspäi. Kaik rahvaz änestab händast videks vodeks. Gubernator om mugažo Agjan Ohjastusen ezimez', hän märičeb sen strukturad. Kaks' ezmäšt varamest da kahesa muite varamest oma hänele abhu.

Vologdan agjan parlament om üks'kodine Käskusenandai Suim. Kaik rahvaz valičeb sen 34 ezitajad videks vodeks. Georgii Jegorovič Ševcov radab Käskusenandajan Suiman ezimeheks vs 2011 tal'vkuspäi.

Radonoigendai tobmuz om Vologdan agjan Ohjastuz. Agjan departamentad, ohjandused da radnikoičendad alištudas Ohjastusele.

Vl 2014 sügüz'kun 14. päiväl gubernatorad valitihe, nügüdläine gubernator sai vägestust ezmäižel tural (62,98% änid) da radab kahtenden strokun. Järgvaličendad Käskusenandajha Suimha oliba vl 2011 tal'vkun 4. päiväl.

Administrativine jagand[redaktiruida | redaktiruida purde]

Eländpunktad da kundad[redaktiruida | redaktiruida purde]

Vn 2010 Venäman rahvahanlugemižen mödhe Vologdan agjas om 15 lidnad, 9 lidnanvuittušt žilod da 8006 küläd (niišpäi 2131 oma kaikenaigaižeta ristitištota). Vl 2009 kaik om 22 lidnkundad da 252 küläkundad.

Ümbrikod[redaktiruida | redaktiruida purde]

Vologdan agjas om 2 lidnalašt ümbrikod da 26 municipališt rajonad (ümbrikod).

Admin. ühtnik Admin. keskuz Pind (km²)[2] Eläjiden lugu[3] Wologda numbered.png
1 Babajevon rajon Babajevo 9233,30 20021
2 Babuškinan rajon Babuškinan nimel nimitadud külä 7760,50 11908
3 Belozerskan rajon Belozersk 5398,04 15424
17 Čagodoščan rajon Čagod 2410,19 12589
18 Čerepovecan rajon Čerepovec 7636,74 39513
5 Gräzovecan rajon Gräzovec 5025,70 33082
4 Harovskan rajon Harovsk 3563,67 14741
9 Jogidenkeskeine rajon Šuiskoje 3624,10 5625
6 Kadujan rajon Kadui 3262,62 17032
8 Kičmengan rajon Kičmengan Lidnut 7061,19 16387
7 Kirillovan rajon Kirillov 5394,19 15122
19 Kubenansun rajon Ustje 2443,94 7875
10 Nikol'skan rajon Nikol'sk 7476,71 20297
11 Nüksenican rajon Nüksenic 5167,42 8789
14 Sokolan rajon Sokol 4139,06 49416
22 Suren Ustügan rajon Sur' Ustüg 7593,87 54985
13 Sämžan rajon Sämž 3949,98 8241
12 Šeksnan rajon Šeksn 2528,51 33273
15 Tarnogan rajon Tarnogan Lidnut 5175,74 11609
16 Tot'man rajon Tot'm 8195,98 22944
20 Ustüžnan rajon Ustüžn 3558,59 17326
21 Vaškiden rajon Lipin Bor 2883,92 7035
23 Verhovažjen rajon Verhovažje 4255,47 13106
26 Vitegran rajon Vitegr 13081,69 24853
25 Vologdan rajon Vologd 4549,00 52383
24 Vožegan rajon Vožeg 5751,59 14968
B Čerepovecan lidnümbrik Čerepovec 120,94 318536
A Vologdan lidnümbrik Vologd 116,58 320605

Eläjad[redaktiruida | redaktiruida purde]

Vl 2010 eläjiden lugu om 1 202 444 ristitud[4]. Vl 2015 kaikutte videnz' ristit seičemespäi om lidnalaine.

Kaikes agjas om vižtoštkümne lidnad. Sured lidnad (enamba 100 tuh. ristitud vl 2015, surembaspäi penembha): Čerepovec (tegimišton pälidn), Vologd (administrativine pälidn).

Rahvahad (enamba 0,2% vl 2010): venälaižed (92,5%), ukrainalaižed (0,7%), vaugedvenälaižed (0,3%), azerbaidžanlaižed (0,2%), armenijalaižed (0,2%), čiganalaižed (0,2%); toižed — 1,0%, rahvahuden ozutandata — 4,9%.

Erased toižed igähižed rahvahad: vepsläižed — 0,03% (412 rist.), komilaižed — 0,02% (295 rist.).

Ižanduz[redaktiruida | redaktiruida purde]

Tegimišt[redaktiruida | redaktiruida purde]

Sauvond[redaktiruida | redaktiruida purde]

Torguind[redaktiruida | redaktiruida purde]

Maižanduz[redaktiruida | redaktiruida purde]

Transport[redaktiruida | redaktiruida purde]

Massinformacijan sarak[redaktiruida | redaktiruida purde]

Galerei[redaktiruida | redaktiruida purde]

Homaičendad[redaktiruida | redaktiruida purde]

  1. Vologdan agjan Päkäskusen tekst (constitution.garant.ru). (ven.)
  2. Общая площадь земель по муниципальным образованиям на 2015 год: Вологодская область (Maiden ühthine pind municipaližiden ühtnikoiden mödhe vl 2015: Vologdan agj). — Rosstat (gks.ru). (ven.)
  3. Численность населения Российской Федерации по муниципальным образованиям на 1 января 2016 года (Venälaižen Federacijan ristitišton lugu municipaližiden ühtnikoiden mödhe vl 2016 vilukun 1. päiväl). — Rosstat (gks.ru). (ven.)
  4. Venäman kaikenaigaine ristitišt vl 2010. — Rosstat (gks.ru). (ven.)

Irdkosketused[redaktiruida | redaktiruida purde]

Tobmuz
Toižed


Vologdan agjan lidnad
Babajevo | Belozersk | Čerepovec | Gräzovec | Harovsk | Kadnikov | Kirillov | Krasavino | Nikol'sk | Sokol | Sur' Ustüg | Tot'm | Ustüžn | Vitegr | Vologd


Wiki letter w.svg Nece kirjutuz om vaiše ezitegez. Tö voit abutada meile, ku kohendat sidä da ližadat sihe.